Mục lục [Ẩn]
Tràn dịch màng phổi là một trong những hội chứng y khoa phức tạp, thường gặp trên lâm sàng. Tình trạng này có thể bắt gặp ở mọi độ tuổi và gây ra những hậu quả nghiêm trọng, thậm chí đe dọa đến tính mạng con người.
Nguyên nhân gây tràn dịch màng phổi cũng vô cùng đa dạng, thường là do ảnh hưởng từ các bệnh lý khác. Trong bài viết dưới đây, chúng ta cùng tìm hiểu về 5 nguyên nhân phổ biến nhất gây ra hội chứng này nhé!
5 nguyên nhân gây tràn dịch màng phổi thường gặp nhất
5 nguyên nhân gây tràn dịch màng phổi thường gặp nhất
Mỗi lá phổi đều được bao bọc bởi 1 lớp màng phổi rất mỏng. Khoảng trống giữa 2 lớp màng này được gọi là khoang màng phổi. Khoang này có chứa khoảng 10 - 20ml dịch màng phổi, giúp giảm ma sát ở bề mặt phổi khi chúng ta hít vào và thở ra.
Tràn dịch màng phổi xảy ra khi chất lỏng tích tụ trong khoang màng phổi nhiều hơn bình thường, làm ảnh hưởng đến hoạt động của phổi. Đây là một hội chứng phức tạp, thường xảy ra do tác động của các bệnh lý khác.
Trong đó, 5 nguyên nhân gây tràn dịch màng phổi thường gặp nhất có thể kể đến là:
Tràn dịch màng phổi do lao
Đây là nguyên nhân thường gặp nhất, chiếm đến 40% các trường hợp tràn dịch màng phổi. Trường hợp phổ biến nhất là do vi khuẩn lao ký sinh và gây bệnh ngay tại màng phổi (lao màng phổi). Từ đó, các dịch tiết, tế bào viêm,... tích tụ tại đây gây tràn dịch màng phổi.
Bên cạnh đó, lao phổi cũng có thể gây tràn dịch màng phổi. Điều này là do vi khuẩn lao gây tổn thương phổi, khiến các dịch tiết rò rỉ vào khoang màng phổi. Đồng thời, không khí có thể tràn vào khoang màng phổi, và gây tràn khí màng phổi.
Tràn dịch màng phổi do lao là tình trạng thường gặp nhất
Tràn dịch màng phổi do ung thư
Ung thư là một nguyên nhân gây tràn dịch màng phổi thường gặp trên lâm sàng. Không chỉ có ung thư phổi, các bệnh lý ung thư khác cũng có thể gây ra tình trạng này khi các tế bào ác tính di căn.
Những loại ung thư thường gặp nhất di căn vào màng phổi có thể kể đến là: ung thư vú hay u lympho ác tính,... Tràn dịch màng phổi do ung thư di căn thường được bắt gặp ở người già, từ 40-50 tuổi trở lên.
Tràn dịch màng phổi do ung thư là tình trạng ác tính. Nó không chỉ khiến người bệnh gặp nhiều triệu chứng khó chịu, mà còn dễ tái phát nhiều lần, đe dọa đến tính mạng của họ.
Tràn dịch màng phổi do suy tim
Suy tim là một hội chứng rất phổ biến, thường là kết quả của các tổn thương và bệnh lý tim mạch. Tràn dịch màng phổi trong suy tim thường là tràn dịch 2 bên, nếu ở 1 bên thì được ghi nhận nhiều ở phổi phải.
Tình trạng tăng áp lực nhĩ trái và thất trái khiến máu ứ đọng và đi ngược lại các mao mạch phổi. Áp lực thủy tĩnh ở các mao mạch này tăng lên, khiến dịch đi vào mô kẽ của phổi, sau đó thấm qua thành của màng phổi, rồi ứ đọng tại đây gây hiện tượng tràn dịch.
Suy tim cũng là một nguyên nhân gây tràn dịch màng phổi
Tràn dịch màng phổi do xơ gan, cổ trướng
Xơ gan là một bệnh lý đặc trưng bởi việc tế bào gan bị thoái hóa, hoại tử và được thay thế bởi những mô xơ. Khi các mô xơ này xuất hiện ngày càng nhiều, dòng máu qua gan ngày càng bị hạn chế, từ đó làm giảm chức năng gan.
Các triệu chứng điển hình của xơ gan có thể kể đến là: Đầy bụng, khó tiêu, mệt mỏi, nước tiểu vàng đậm, da tay chân bị vàng, đau hạ sườn phải, chảy máu cam, chảy máu chân răng, có thể sốt nhẹ vào buổi chiều tối,...
Theo y văn thế giới, có khoảng 4 - 6% các trường hợp mắc xơ gan có biến chứng tràn dịch màng phổi. Tràn dịch màng phổi trong bệnh cảnh xơ gan có thể là do những cơ chế sau đây:
- Tăng áp lực tĩnh mạch cửa, dẫn đến tăng áp lực trong tĩnh mạch Azygous qua hệ thống tuần hoàn bàng hệ.
- Do dịch di chuyển từ ổ bụng vào màng phổi qua hệ bạch huyết xuyên thành hay qua khiếm khuyết của cơ hoành (cơ hoành mỏng, các sợi collagen ở cơ hoành thưa,...)
- Do giảm áp lực keo (giảm albumin).
- Do rò rỉ bạch huyết từ ống ngực.
Tràn dịch màng phổi do hội chứng thận hư
Hội chứng thận hư là bệnh lý mãn tính, hình thành do các mạch máu nhỏ trong thận bị tổn thương. Nguyên nhân gây ra tình trạng này có thể là do bệnh tiểu đường, xơ vữa thận đoạn khu trú, bệnh thận màng, hay lupus ban đỏ hệ thống,...
Triệu chứng khi mắc phải hội chứng thận hư là: Sưng phù đột ngột ở mắt cá chân, sau đó là da, bụng và toàn thân; lượng nước tiểu giảm, thậm chí vô niệu; xanh xao, vàng vọt, mệt mỏi, chán ăn; huyết áp thay đổi thất thường; đau lưng lan từ hai bên thận ra vùng sau lưng, đi xuống hố chậu,...
Hội chứng thận hư có thể gây ra nhiều biến chứng nguy hiểm, ví dụ như: Viêm mô tế bào, viêm phúc mạc, tắc tĩnh mạch thận cấp tính hoặc mãn tính, suy thận mạn, suy dinh dưỡng, hay tràn dịch màng,...
Biến chứng tràn dịch màng trong hội chứng thận hư không chỉ xuất hiện ở màng phổi, mà còn có thể xảy ra ở màng tinh hoàn, màng tim, hoặc gây cổ trướng,...
Hội chứng thận hư có thể gây tràn dịch đa màng, bao gồm màng phổi
Nguyên nhân gây tràn dịch màng phổi khác
Bên cạnh 5 nguyên nhân thường gặp kể trên, tràn dịch màng phổi còn được bắt gặp trong các trường hợp như:
- Mắc các bệnh tự miễn như: Lupus ban đỏ hệ thống, hay viêm khớp dạng thấp hệ thống,...
- Viêm nhiễm tại màng phổi do virus, nấm, ký sinh trùng, amip,...
- Tắc nghẽn động mạch phổi.
- Chèn ép hoặc tổn thương ống dưỡng chấp trong lồng ngực.
- Viêm bạch mạch do giun chỉ.
- Suy giáp.
- Suy dinh dưỡng.
- U nang buồng trứng.
- Chấn thương lồng ngực, tai biến của các thủ thuật thăm dò màng phổi,...
Hy vọng, bài viết trên đã cung cấp thêm những thông tin hữu ích cho quý độc giả về những nguyên nhân gây tràn dịch màng phổi thường gặp nhất. Nếu có băn khoăn về các vấn đề sức khỏe, xin quý độc giả vui lòng gọi điện đến số hotline miễn cước 1800.1044 để được giải đáp nhanh nhất. Cảm ơn quý độc giả đã theo dõi bài viết!
XEM THÊM: